• “Biri noktasal, diğeri küresel olan m kütleli cisimler sırasıyla Şekil I ve Şekil II’de verilmiştir. Noktasal cisim r yarıçaplı eksende, küresel cisim ise kendi ekseni etrafında dönmektedir. Eylemsizlik momenti noktasal cisimlerde I = m
  • r2, ekseni merkezi olan küresel cisimlerde I = y m
  • r2 modelleri ile hesaplanır. Buna göre küresel cismin eylemsizlik momentini, noktasal cismin eylemsizlik momentine göre küçülten sebep nedir? Noktasal ve küresel cismin eylemsizlik momenti hesaplamaları günlük hayatta hangi duruma benzetilerek kullanılabilir? Bir örnek durum belirterek açıklayınız.” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

Biri noktasal, diğeri küresel olan m kütleli cisimler sırasıyla Şekil I ve Şekil II’de verilmiştir. Noktasal cisim r yarıçaplı eksende, küresel cisim ise kendi ekseni etrafında dönmektedir. Eylemsizlik momenti noktasal cisimlerde I = m • r2, ekseni merkezi olan küresel cisimlerde I = y m • r2 modelleri ile hesaplanır. Buna göre küresel cismin eylemsizlik momentini, noktasal cismin eylemsizlik momentine göre küçülten sebep nedir? Noktasal ve küresel cismin eylemsizlik momenti hesaplamaları günlük hayatta hangi duruma benzetilerek kullanılabilir? Bir örnek durum belirterek açıklayınız.

  • 3. Biri noktasal, diğeri küresel olan m kütleli cisimler sırasıyla Şekil I ve Şekil II’de verilmiştir. Noktasal cisim r yarıçaplı eksende, küresel cisim ise kendi ekseni etrafında dönmektedir. Eylemsizlik momenti noktasal cisimlerde I = m
  • r2, ekseni merkezi olan küresel cisimlerde I = -2- m
  • r2 modelleri ile hesaplanır. Buna göre küresel cismin eylemsizlik momentini, noktasal cismin eylemsizlik momentine göre küçülten sebep nedir? Noktasal ve küresel cismin eylemsizlik momenti hesaplamaları günlük hayatta hangi duruma benzetilerek kullanılabilir? Bir örnek durum belirterek açıklayınız.
  • Cevap:

Bir cismin eylemsizlik momenti hesaplanırken cisim üzerindeki her bir noktada bulunan kütleciklerin dönme eksenine uzaklıkları ayrı ayrı dikkate alınarak hesaplanır. Bu kütleciklerin
dönme eksenine uzaklığı farklı olması sebebiyle her birinin eylemsizlik momenti değerleri de farklıdır. Eylemsizlik momenti bunlar arasından dönme eksenine yakın olanlarda küçük, uzak olanlarda büyük değerdedir. Bu durum Şekil II’deki gibi bir cismin eylemsizlik momentinin, dönme eksenine yakın olan kütleciklerin eylemsizlik momentinin küçük olması sebebiyle daha küçük bir değer elde edilmesine sebep olur. Bir başka deyişle Şekil I’deki cismin Şekil II’deki cisme göre eylemsizlik momentinin büyük olması kütlesinin tamamının dönme eksenine göre r yarıçaplı yörüngede dönmesidir. Şekil II’deki cismin ise kütleciklerinin her biri dönme eksenine farklı uzaklıklarda bulunur. Bu da eylemsizlik momentlerinin farklı ve küçük olmasını sağlar.
Dünya’nın küresel, Ay’ın ise Dünya’nın merkez olduğu çembersel bir yörüngede döndüğü kabul edilerek eylemsizlik momenti hesaplamaları sorudaki duruma benzetilerek kullanılabilir. Dünya’nın eylemsizlik momenti kütleciklerin her biri dönme eksenine farklı uzaklıklarda bulunduğu için I= m ∙ r2, Ay’ın eylemsizlik momenti, kütlesinin tamamı yarıçapı r olan bir yörüngede dolandığı için I = m ∙ r2 şeklindeki matematiksel modeller kullanılarak hesaplanabilir.

12. Sınıf Meb Yayınları Fizik Beceri Temelli Etkinlik Kitabı Sayfa 32 Cevabı ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.