“Aşağıdaki açıklamadan yararlanarak soruyu cevaplayınız.” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

Aşağıdaki açıklamadan yararlanarak soruyu cevaplayınız.

Soru: Aşağıdaki açıklamadan yararlanarak soruyu cevaplayınız.
  • Cevap: 
Soru: Bilim insanları çıkarımlarında hangi akıl yürütme türlerini kullanmışlardır? Cevaplarınızı gerekçelendirerek yazınız.
  • Cevap:
a) Akıl yürütme türü:
  • İndüktif akıl yürütme (Tümevarım)
Gerekçeniz: Bilim insanları, 100 gözlemden 98'inde mavi yaprakların böceklerin uzaklaşmasına neden olduğunu gözlemlemişlerdir. Bu gözlemlerden genel bir sonuca vararak, mavi rengin böcekler için bir savunma mekanizması olduğunu öne sürmektedirler. Bu, spesifik gözlemlerden genel bir sonuca ulaşmayı ifade eden tümevarım (indüksiyon) akıl yürütmesidir.
b) Akıl yürütme türü:
  • Analojik akıl yürütme (Benzeşim)
Gerekçeniz: Bu çıkarımda, bilim insanları farklı bitki türlerinin renkli yapraklarıyla çevreleriyle nasıl etkileşime girdiğini ve böcekleri çekmek için renklerini kullandıklarını göz önünde bulundurmuşlardır. Benzer bir mantıkla, keşfettikleri mavi yapraklı bitkinin de böcek çekmek için bu rengi kullandığı sonucuna varmışlardır. Burada, diğer bitkilerle yapılan benzerliklerden yola çıkarak bir çıkarım yapılmıştır, bu da analoji akıl yürütmesidir.
c) Akıl yürütme türü:
  • Dedüktif akıl yürütme (Tümdengelim)
Gerekçeniz: Burada genel bir kuraldan (mavi yapraklı bitkilerin yüksek neme ihtiyaç duyduğu) yola çıkılarak, bu bitkinin de mavi yaprakları olduğu için yüksek neme ihtiyaç duyacağı sonucuna varılmıştır. Bu, genel bir önermeden spesifik bir sonuca ulaşan tümdengelim (dedüksiyon) akıl yürütmesidir.
ç) Akıl yürütme türü:
  • Analojik akıl yürütme (Benzeşim)
Gerekçeniz: Bu çıkarımda, aynı bölgede yetişen eğrelti otlarının yapraklarındaki mavi rengin UV radyasyonuna karşı bir savunma mekanizması olduğu gözlemlenmiş ve bu yeni bitkinin de benzer bir şekilde UV radyasyonuna karşı korunma mekanizmasına sahip olabileceği sonucuna varılmıştır. Farklı türler arasında yapılan bu benzerlikler, analojik akıl yürütmeye örnektir.

9. Sınıf MEB Yayınları Düşünme Eğitimi Ders Kitabı Sayfa 65 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.