9. Sınıf Kimya Ders Kitabı Sayfa 138 Cevapları Meb Yayınları'na ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

9. Sınıf Kimya Meb Yayınları Ders Kitabı Cevapları Sayfa 138

Üniteyi Bitirirken

Aşağıdaki metinde boş bırakılan yerleri verilen uygun sözcüklerle doldurunuz.

Metinle ilgili verilen soruları yanıtlayınız.

  • Cevap: Havanın %78’i N2’dir ve N2 molekülü havada bulunan kimyasal türlerden biridir. Havada molekül dışında He gibi (a) atom, ve CI- gibi (b) iyonlar da bulunur. Azot, kimyasal formülleri sırasıyla (c) NH3, (d) HNO3 (e) N2O5 olan amonyak, nitrik asit, ve diazot pentaoksit gibi bileşikler oluşturur. Bu bileşikler (f) kovalent bağla bağlı olup (g) güçlü etkileşimler sonucunda bir arada bulunur. Azot isimleri sırasıyla (h) kalsiyum nitrat (ı) amonyum klorür olan CaNO3 , NH4Cl gibi (i) iyonik bağlı bileşikler de oluşturur. Bu bileşikler de yine (j) güçlü etkileşimler sayesinde bir arada bulunur. Azot metal olmadığı için güçlü bir etkileşim olan (k) iyonik bağı yapamaz. Proton sayısı 7 olan azot atomları (l) apolar (m) kovalent bağlarla bağlıdır ve N2 molekülü de (n) apolardır. N2 moleküllerini sıvı hâle getirmek için düşük sıcaklıkta yüksek basınç uygulamak gerekir. Böylece apolar N2 molekülleri arasında (o) zayıf etkileşimlerinin en zayıfı olan (ö) london kuvvetleri oluşur ve bu sayede N2 gaz hâlden sıvı hâle geçer. N2 gibi apolar moleküller arasında yalnızca (p) london kuvvetleri oluşur. Halbuki N2 apolar değil de H2O gibi (r) polar bir bileşik olsaydı molekülleri arasında hem (s) london etkileşimi hem de (ş) dipol-dipol etkileşimi olurdu. Ayrıca oksijene bağlı hidrojen atomu içerdiği için de zayıf etkileşimlerin en güçlüsü olan (t) hidrojen bağı içerirdi.

1. Kimyasal türleri sınıflandırarak yukarıdaki metinde olmayan birer örnek veriniz.

  • Cevap: Atom: Bir elementin tüm özelliklerini gösteren en küçük yapıtaşına denir. Sembollerle gösterilir. Örneğin Na, Fe, O vb. Molekül: Aynı veya farklı ikiden fazla atomun kararlı hale geçmek için birbirlerine kimyasal bağlarla bağlanıp oluşturduğu atom grubudur. Örneğin CO2, N2, NO vb. İyon: Birbirleri ile bileşik oluşturmak için elektron alışverişi yapan elementler iyon olarak adlandırılır. Bu alışveriş sonucunca artı (+) veya eksi (-) olarak yüklenebilirler. Artı olarak yüklenenlere katyon, eksi olarak yüklenenlere ise anyon adı verilir. Örneğin Cu⁺, SCN⁻ vb. Radikal: Yapısında eşleşmemiş elektron bulunan kararsız moleküllerdir. Yüksek enerjiye sahip ve çok aktiftirler. Örneğin R3C·,  ∙NO vb.

2. Kimyasal türler arasındaki etkileşimleri sınıflandırınız?

  • Cevap: Kimyasal türler dört sınıfa ayrılır:

➜ Atomlar,
➜ Moleküller,
➜ İyonlar,
➜ Radikaller. Bu dört sınıf arasındaki etkileşimler genel olarak ikiye ayrılır:
➜ 1)Güçlü etkileşimler
➜ 2)Zayıf etkileşimler Eğer bir kimyasal türü ayrıştırmak için 40 kJ/mol'den daha büyük bir enerji gerekirse bu moleküller arasında güçlü etkileşimler olduğu anlamına gelir. Bu güçlü etkileşimler iyonik bağ, kovalent bağ ve metalik bağdır. Eğer bir kimyasal türü ayrıştırmak için 40 kJ/mol'den daha küçük bir enerji gerekirse bu moleküller arasında zayıf etkileşimler olduğu anlamına gelir. Bu zayıf etkileşimler hidrojen bağları, van der wals bağları (dipol-dipol, iyon-dipol, indüklenmiş dipol) olarak bilinirler.

3. Polar ve apolar moleküllere birer örnek yazarak moleküller arasındaki etkileşimlerini belirtiniz.

  • Cevap:

➜ Burada da polar kovalent bağ ve apolar kovalent bağdan bahsedelim. Polar kovalent bağ: İki farklı ametal atomu elektronlarını ortaklaşa kullanarak bir bileşik oluşturduğunda, bu bileşikteki bağa polar kovalent bağ adı verilir.
➜ Apolar kovalent bağ: Aynı iki ametal atomu elektronlarını ortaklaşa kullanarak bir bileşik oluşturduğunda, bu bileşikteki bağa ise apolar kovalent bağ denir. Polar moleküle örnek: H-Br Apolar moleküle örnek: H-H

4. Hidrojen bağı hangi moleküller arasında gerçekleşir? Açıklayınız.

  • Cevap: Hidrojen Bağı: Hidrojenin (H) ,  F (Flor), O (Oksijen) ve N (Azot) gibi elektron ilgisi büyük atomlar ile oluşturduğu bileşiklerin sıvılarında molekülleri bir arada tutan bağlara denir. Örneğin,  HF, H2O, NH3 gibi bileşiklerde hidrojen bağları bulunur. Yukarıdaki anlatılanlar göz önüne alındığında, Hidrojen Bağı, Hidrojen ile Flor, Oksijen ve Azot atomları arasında gerçekleşir.

5. İki apolar molekülün kendi molekülleri arasındaki London kuvvetlerinin şiddetini belirleyen unsur nedir? Açıklayınız.

  • Cevap: Apolar moleküller arasındaki etkileşimler en zayıf olan etkileşimlerdir. Ancak bu moleküller çarpışırlarsa indüklenmiş dipoller oluşur. Bu etkileşime London kuvvetleri de denir. London kuvvetleri elektron hareketliliğine bağlıdır. Elektron sayısı arttıkça moleküller arası etkileşim artar. Ayrıca izomer moleküller söz konusu olduğunda doğrusal yapıda olanların London kuvvetleri daha güçlüdür.

6. Kimyasal türler için I. Atom, iyon ve molekül olarak sınıflandırılabilir. II. İki atomlu moleküller kimyasal tür değildir. III. Madde çeşitliliği kimyasal türlerin etkileşiminden kaynaklanır.
Yukarıdaki yargılardan hangisi veya hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve III E) I, II, ve III

  • Cevap: D

9. Sınıf Meb Yayınları Kimya Ders Kitabı Sayfa 138 Cevabı ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.