“9. Sınıf Düşünme Eğitimi Ders Kitabı Cevapları Sayfa 68 MEB Yayınları” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

9. Sınıf Düşünme Eğitimi Ders Kitabı Cevapları MEB Yayınları Sayfa 68

İnsan, günlük yaşam problemleriyle çoğu kez farkında bile olmadan akıl yürüterek başa çıkar. Giyeceği kıyafeti seçerken, trafikte izleyeceği rotayı belirlerken, hafta sonunu nasıl geçireceğini tasarlarken, başına gelen bir olayın sonuçlarını değerlendirirken akıl yürütür. Akıl yürütmek insanın yaşama serüveninin bir parçasıdır. İnsanlar, dünyayı anlamlandırmak ve günlük sorunları çözmek için farklı türde akıl yürütmeler kullanır. Örneğin karşılaştığı kargaların siyah olduğunu gören bir çocuk tüm kargaların siyah olduğu yargısına ya da baharatlı yiyecekleri her yediğinde mide ekşimesi yaşadığını fark eden kişi, baharatlı yiyeceklerin midesine dokunduğu yargısına tümevarımsal bir akıl yürütme sonucunda ulaşır. İnsanlar sahip oldukları kavramları, tutumları, ön yargıları bu örnek- tekine benzer şekilde akıl yürüterek edinir. İnsanlar, bazen de tümdengelimsel akıl yürütmeler yaparak yaşamlarını birtakım genel ilkelere göre organize eder. Örneğin "Kar soğuk havalarda yağar." yargısına sahip bir insan, karın yağdığını görünce sıkı giyinmeyi tercih eder. Annesinin "Ödevlerini bitirirsen dışarı çıkabilirsin." sözü üzerine ödevlerini bitirmek için çaba harcayan bir çocuk da yine tümdengelimsel bir akıl yürütme yapmıştır. İnsanlar, deneyimlerini benzetimsel akıl yürütmelerde bulunmak için de kullanır. Örneğin ormanda yürüyüş yaparken kaybolan bir kişi, karnını doyurmak için benzetimsel çıkarımlarda bulunabilir. Yiyecek ararken rastladığı mantarların markette gördüğü yenebilir mantarlara şekil, büyüklük ve koku bakımından benzediğini fark ettiğinde onların da yenebilir olduğu sonucuna varabilir. Bu çıkarım, o insanın beslenmesini sağlayabildiği gibi hayatına da mâl olabilir. İnsanların günlük yaşamda kullandıkları bir başka akıl yürütme türü de geri çıkarımdır. Okuldan eve gelen bir çocuk eve yayılmış kurabiye kokusundan ve mutfaktaki kirli çay bardaklarından eve misafir geldiği yargısına geri çıkarım yoluyla ulaşır. Bahçesindeki çiçeklerin neden solduğunu anlamaya çalışan kişi, yetersiz güneş ışığı veya kötü toprak kalitesi gibi gözlemlenen koşullara dayalı olası açıklamalar bulmak için geri çıkarımlarda bulunur. Sorgulama
Soru: Aşağıdaki olayı inceleyiniz ve muhtemel şüphelinin kim olduğunu belirlemek için akıl yürütünüz. Görüşlerinizi arkadaşlarınızla paylaşınız. Yaşadığınız şehrin en ünlü mağazasında gerçekleşen soygunu araştıran bir dedektif olduğunuzu düşünün. Üç şüpheliniz var: işinden haksız yere kovulduğunu düşünen eski bir mağaza çalışanı, soygun sırasında mağazada bulunan ve tuhaf davranışlar sergileyen bir müşteri, mağaza sahibinin mağazanın iç işleyişi hakkında detaylı bilgi sahibi olan oğlu.
  • Cevap:
Soygundaki Muhtemel Şüpheliyi Belirlemek Durumu incelediğimizde üç ana şüphelimiz var:
  1. İşinden haksız yere kovulduğunu düşünen eski mağaza çalışanı.
  2. Soygun sırasında mağazada bulunan ve tuhaf davranışlar sergileyen bir müşteri.
  3. Mağaza sahibinin oğlu, mağazanın iç işleyişi hakkında detaylı bilgi sahibi.

Akıl Yürütme:
  • Eski çalışan: İşten haksız yere kovulduğunu düşünen bir çalışan, mağazaya karşı öfke besliyor olabilir ve bu, bir motivasyon olabilir. Ancak bu sadece duygusal bir tepki olabilir ve suçu işlememiş olabilir.
  • Müşteri: Soygun sırasında mağazada tuhaf davranışlar sergilemiş olabilir. Ancak, tuhaf davranışlar suçluluğu direkt olarak kanıtlamaz. Müşteri sadece endişeli veya panik halinde olabilir.
  • Mağaza sahibinin oğlu: Mağaza işleyişini en iyi bilen kişi olduğu için bu bilgiyi suistimal edebilir. İçerden bilgiye sahip olmak, soygunun kolayca gerçekleşmesini sağlayabilir ve bu onu güçlü bir şüpheli yapar.

Sonuç: Mağaza sahibinin oğlu, mağazanın işleyişini çok iyi bilmesi nedeniyle soygunu planlayıp gerçekleştirmiş olabilir. Eski çalışanın haksız yere kovulduğunu düşünmesi veya müşterinin tuhaf davranışları, bu derece karmaşık bir suçu planlama olasılıklarını düşürmektedir. Araştırma
Soru: Günlük yaşamınızdaki ilişkilerinizde, izlediğiniz filmlerde, haberlerde, okuduğunuz bir kitapta ya da gazetede karşılaştığınız akıl yürütme türleriyle ilgili araştırma yapınız. Araştırma kapsamında incelediğiniz örnekleri akıl yürütme türlerine göre derleyerek bir sunum hazırlayınız.
  • Cevap:

Akıl Yürütme Türlerine Göre Araştırma ve Sunum
1. Günlük Yaşamdan Örnek:
  • Akıl Yürütme Türü: İndüktif Akıl Yürütme (Tümevarım)
  • Örnek: Arkadaşlarımın çoğu kahve içmeyi seviyor. Bugün yeni bir arkadaşım kahve içtiğini söyledi. Bu yüzden, çevremdeki hemen herkes kahve içmeyi seviyor olabilir.

2. İzlediğim Bir Filmden Örnek:
  • Akıl Yürütme Türü: Dedüktif Akıl Yürütme (Tümdengelim)
  • Örnek: Filmin ana karakteri dedektif, suçlunun suç mahalline girişini ve çıkışını biliyorsa, suçluya ait ipuçlarını da orada bulabileceğini varsayarak suçluyu yakalıyor. Genel bir varsayımdan yola çıkarak sonuca ulaşıyor.

3. Haberlerden Örnek:
  • Akıl Yürütme Türü: Analojik Akıl Yürütme (Benzeşim)
  • Örnek: Haberde bahsedilen ekonomik kriz, geçmişteki bir ekonomik krizle karşılaştırılarak açıklanıyor. İki kriz arasındaki benzerlikler vurgulanarak, şu anki krizin de benzer sonuçlar doğurabileceği iddia ediliyor.

4. Okuduğum Kitaptan Örnek:
  • Akıl Yürütme Türü: Dedüktif Akıl Yürütme (Tümdengelim)
  • Örnek: Kitapta bir karakter, "Eğer herkes çalışırsa, başarı elde edilir" diyerek, çalışmanın başarıya götüren bir yol olduğunu tümdengelimle ifade ediyor.
Bu örnekleri kullanarak sunumda akıl yürütme türlerinin nasıl uygulandığını açıklayabilirim. Her akıl yürütme türü, farklı durumlar için geçerli olabilir ve her biri, günlük hayatımızda farklı şekillerde kullanılır.

9. Sınıf MEB Yayınları Düşünme Eğitimi Ders Kitabı Sayfa 68 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.