“9. Sınıf Astronomi ve Uzay Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Sayfa 127 Meb Yayınları” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

9. Sınıf Astronomi ve Uzay Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 127

rengi önce turuncuya ve ardından kırmızıya döner. Yıldız, yaşamının bu aşamasında kırmızı dev olarak bilinir. Yıldızın yüzeyi daha soğuk olmasına rağmen yıldızın boyutu yüzlerce kat artar ve yıldız daha parlak görünür (Görsel 2.52). Bu yıldız ana kolda milyarlarca yıl geçirmiş olsa bile kırmızı dev evresi yalnızca birkaç milyon yıl sürecektir. Sonunda sıcak çekirdekten dışa doğru oluşan basınç kuvveti yıldızın dış kabuğunu tamamen patlatacak ve onu bir gezegenimsi bulutsuya dönüştürecektir.

Bir yıldızın kütlesi Güneş’in kütlesinden en az sekiz kat daha büyük kütleye sahipse çekirdeğindeki hidrojen bittiğinde yıldız kırmızı süper dev hâline gelir. Kırmızı süper devler herhangi bir yıldızın en kısa yaşam süresine sahiptir. Kırmızı süper devin çekirdeğindeki sıcaklık o kadar yükselir ki hidrojen füzyonu durduktan sonra kalan helyumu da füzyon reaksiyonuyla birleştirmeye başlar. Bu helyum füzyonu süreci, helyum atomlarını karbon atomlarına dönüştürür ve bunlar daha sonra çekirdeğin merkezinde birikmeye başlar. Helyumun dönüşümü bir kez daha dışa doğru bir basınç oluşturarak çekirdekteki kuvvetleri dengeler ve kütle çekimsel çöküşü geciktirir.

Büyük kütleli bir yıldızın helyumu bittiğinde çekirdeği karbonu dönüştürmeye yetecek yüksek bir sıcaklığa ulaşana kadar tekrar çökmeye başlar. Bu süreç yıldızın daha ağır maddeleri (karbon, neon, oksijen ve silikon) füzyon reaksiyonuyla dönüştürmesi şeklinde devam eder. Bu, yıldıza soğan benzeri katmanlı bir yapı kazandırır. Yıldız çekirdeğindeki füzyonun son aşamasında yıldızın çekirdeğinde demir oluşmaya başlar. Demir atomları çok kararlı yapıda olduklarından füzyon reaksiyonu bu aşamadan sonra durur. Bu nedenle bir yıldızın çekirdeği demire dönüştüğünde dengeyi korumanın bir yolu yoktur ve yıldız ani bir çöküşe uğrar. Bir kırmızı süper devin çekirdeğ ki basınç kuvveti yer çekimi kuvvetini dengeleyemez. ker ve bu basınç kuvveti yıldızın içinden dışarı doğru hareket eden bir şok dalgası oluşturur. Bu olaya süpernova patlaması adı verilir (Görsel 2.53). Bir süpernova sırasında yayılan muazzam miktardaki ışınım ortamdaki maddeleri o kadar parlak hâle getirir ki bu patlama bazen gece gökyüzünde çıplak gözle bile görülebilir ancak birkaç hafta içinde sönükleşerek patlamanın ışığı azalır. Bir süpernovada açığa çıkan büyük miktardaki enerji, demir, nikel gibi ağır elementlerin füzyon reaksiyonuyla kalay, altın, kurşun gibi demirden daha ağır elementlere dönüşmesini sağlar. Bir süpernova soğuduğunda ortamdaki toz ve gaz, yeni yıldızların oluşabileceği büyük bir bulutsu oluşturur. Gezegenimsi bulutsularda olduğu gibi süpernovalar da yıldızlar arası ortama ağır elementler püskürtür ve bu da sonunda yeni yıldızları ve gezegenleri oluşturur. Güneş’in ve Güneş sistemindeki gezegenlerin böylesi bir yapı içinde oluştuğu bilinmektedir.

  • Cevap: Bu sayfada soru bulunmamaktadır.

9. Sınıf Meb Yayınları Astronomi ve Uzay Bilimleri Ders Kitabı Sayfa 127 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.