“11. Sınıf Türk Kültür ve Medeniyet Tarihi Ders Kitabı Cevapları Sayfa 47 Meb Yayınları” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

11. Sınıf Türk Kültür ve Medeniyet Tarihi Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 47

I. Meşrutiyet ve II. Meşrutiyet arasındaki temel fark, egemenliğin meşruiyeti ve padişahın yetkileridir. II. Meşrutiyetin ilanı sonrasında özellikle Kanun-ı Esasi'deki 1909 değişiklikleriyle meclis, siyasi meşruiyetin merkezi hâline gelmiş ve meclis deneyimi artmıştır.Fakat beklenen huzur ve özgürlük ortamı, yerini kısa sürede sert siyasi çatışmalara ve baskıcı, otoriter bir yapıya bırakmıştır. 31 Mart Vakası sonrasında İttihat ve Terakki Cemiyetinin yönetimdeki ağırlığı artmış, özellikle 1913'teki Bâbıâli Baskım'yla devletin idaresi tamamen İttihat ve Terakki'nin denetimine girmiştir. Trablusgarp ve Balkan savaşlarının getirdiği ağır kayıplarla I. Dünya Savaşı'nın olağanüstü koşulları, bireysel özgürlüklerin askıya alınmasına ve merkeziyetçi yönetimin yerleşmesine neden olmuştur. Bu dönem çok partili hayat, parlamento deneyimi gibi cumhuriyete miras kalacak demokratik kurumlan içinde barındırmıştır. Cumhuriyetin ilanına kadar geçen süreç daha ziyade savaşların, toprak kayıplarının ve siyasi baskıların gölgesinde kalmıştır.

Cumhuriyetin İlanına Giden Yol

  • Millî Mücadelenin ilk günlerinden itibaren alman kararlarla öncelik vatanın kurtuluşuna verilmiştir. Bunun ardından cumhuriyetin ilanına giden bir siyasi süreç inşa edilmiştir. Mustafa Kemal Paşa, toplumsal hazır bulunuşluğu dikkate alarak millî egemenlik fikrini uygulamaya koymuştur.
  • Amasya Genelgesi: Cumhuriyetin ilk işareti, Amasya Genelgesinde verilmiştir. “Milletin bağımsızlığını, yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır.” maddesi, egemenliğin padişahtan alınarak millete devredileceğinin ilk bildirisi olmuştur. Üstü kapalı bir şekilde millî egemenlik modeline geçileceği ilan edilmiştir.Erzurum ve Sivas Kongreleri: Cumhuriyet rejimine geçileceğini işaret eden madde, Erzurum Kongresinde kabul edilmiştir. “Kuvâ-yı Millîye’yi amil, irade-i milliyeyi hâkim kılmak esastır” maddesiyle millî iradenin yönetimde tek hâkim güç olduğu vurgulanmıştır. Saltanatın hukuken ve fiilen reddedilmesi yolundaki en büyük adımdır. Erzurum Kongresi kararları, Sivas Kongresinde genişletilerek tüm ulusu kapsayacak hâle getirilmiştir.TBMM’nin Açilması: Meclisin açılmasından sonra “24 Nisan Kararları” olarak bilinen ve yeni devletin temel karakterini ortaya koyan ilkelerden birincisi, ilerleyen süreçte saltanatın kaldırılmasına zemin hazırlamıştır. “Geçici bir hükümet başkanı seçmek veya padişah vekili atamak doğru değildir.” ilkesiyle millî egemenliğin esas olacağı vurgulanmıştır.1921 Anayasası: Teşkilat-ı Esasiye olarak bilinen anayasanın ikinci maddesi, cumhuriyet rejiminin esasını ortaya koymuştur. “Hâkimiyet kayıtsız şartsız milletindir.” maddesiyle padişahın meşruiyeti reddedilmiş ve meşruiyetin tek kaynağı olarak millet ve milletin seçtiği meclis kabul edilmiştir.
  • Saltanatın Kaldırılması: Cumhuriyete giden süreçte atılan en büyük adım saltanatın kaldırılmasıdır. Böylece yönetimde iki başlılık sona ermiş, laik ve demokratik devletin önü tamamen açılmıştır.

Soru: I. Meşrutiyetken itibaren yaşanan gelişmeler demokrasi açısından değerlendirildiğinde millî egemenlik fikrinin olgunlaşmasına dair neler söylenebilir? Tartışınız.

  • Cevap:

11. Sınıf Meb Yayınları Türk Kültür ve Medeniyet Tarihi Ders Kitabı Sayfa 47 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.