11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 128
“11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Cevapları Sayfa 128 Meb Yayınları” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.
11. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 128
Soru: Aşağıdaki parçadan yararlanarak tarihî süreç içinde Türkçenin çok geniş bir alana yayılmasının nedenleri ve sonuçlarına dair çıkarımlarda bulununuz.
Tarihî Seyirden Hareketle
TÜRK DÜNYASINDA ORTAK İLETİŞİM DİLİ
Türk dili, tarihî dönemler itibariyle, çok geniş sahalara yayılmış köklü bir dildir. Türkler nereye gitmişlerse, dillerini de oraya götürmüşler ve şartlara göre, dillerine yaygınlık kazandırmışlardır. Dolayısıyla Türkçenin tarihî yayılma alanları günümüzdekinden çok daha geniştir.
Günümüzde ise, Türkçe, Balkanlardan Çin'e kadar uzanan geniş alanda, farklı yoğunluklarda, lehçeler ve ağızlar hâlinde kullanılmaktadır. Meşhur Macar âlimi H. Wambery'nin (Vamberi) de belirttiği gibi, Türkçe bilen bir kimse Türkçe konuşa konuşa rahatlıkla Balkanlardan Çin'e kadar seyahat edebilir. Söz konusu alanda yaşayan Türkler, farklı devletler içinde, farklı konuşma biçimlerini geliştirmiş olsalar bile, hepsi de Türkçe konuşurlar. Bu bakımdan "Balkanlardan Çin'e kadar" ibaresi dilimiz için hâlen geçerlidir.
Bu kadar geniş bir coğrafyaya yayılmış ve çok sayıda kola ayrılmış olan Türk dilini, ne kadar insanın konuştuğu meselesine gelince, bu hususta tam bir sayı vermek zordur. Çünkü, adı geçen bölgelerde yaşayan Türklerin bir kısmı bağımsız cumhuriyet, bir kısmı özerk cumhuriyet şeklinde yaşarken bazıları da diğer devletlerin ahalisi olarak hayatlarını sürdürmektedirler.
Bundan dolayı kesin ve yeni rakamlar elde etmek bir hayli müşküldür. Ancak, tahminî olarak bugün dünya üzerinde yaşayan Türklerin toplam sayısının 200 milyonun üzerinde olduğunu rahatça söyleyebiliriz. Bu rakamı 250 hatta 300 milyona kadar çıkaranlar da vardır. Ortalama bir söyleyişle, günümüzde 250 milyon civarında insan Türkçe konuşmaktadır, denebilir. Bu hâliyle dilimiz dünyanın en çok konuşulan dilleri sıralamasında rahatlıkla ilk beşe girmektedir.
- Cevap: Türklerin farklı coğrafyalara yayılması ve gittikleri yerlere dillerini de taşımaları, Türkçenin geniş bir alana yayılmasını sağlamıştır. Bunun sonucunda Türkçe, Balkanlardan Çin’e kadar farklı lehçe ve ağızlarla konuşulan, milyonlarca insanın kullandığı köklü bir dil hâline gelmiştir.
Süreci Değerlendirebilme
Soru: 1) Kül Tigin Âbidesi metnine yönelik beğenilerinizi gerekçelendirerek açıklayınız.
- Cevap: Metnin sade, güçlü ve etkileyici anlatımını beğendim. Bilge Kağan’ın millete doğrudan seslenmesi ve birlik, bağımsızlık, töre gibi değerleri vurgulaması metni etkileyici kılmaktadır.
Soru: 2) Metindeki gerçeklik ile gerçek dünyanın örtüşüp örtüşmediğini örneklerle açıklayınız.
- Cevap: Metindeki gerçeklik, gerçek dünyayla büyük ölçüde örtüşmektedir. Ötüken, Tibet, Şantung Ovası gibi gerçek yerlerden ve Bumin Kağan, İstemi Kağan, Kül Tigin gibi tarihî kişilerden söz edilmesi bunu gösterir.
Soru: 3) Kendinizi Kül Tigin Âbidesi metnindeki anlatıcının yerine koyarak anlatıcının sözlerini kendi bakış açınızla değerlendiriniz.
- Cevap: Anlatıcının yerinde olsaydım, millete birlik içinde kalmasını, geçmişten ders çıkarmasını ve devletine sahip çıkmasını öğütlerdim. Bilge Kağan’ın sözlerini sorumluluk ve vatan sevgisi taşıyan değerli öğütler olarak değerlendiririm.
11. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 128 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.